Archief kennisbulletin

Dit was mijn leidraad, toen ik vijf jaar geleden begon met het idee van de talentmanager. Een leidraad die is voortgekomen uit mijn verbazing over de vergaande functionalisering van werkorganisaties. Een fenomeen dat ik al tegenkwam toen in dertig jaar geleden werkzaam was in het personeelswerk. En dat tot op de dag van vandaag voortduurt.

Een leermeester zei ooit tegen mij: geld is energie, en energie volgt gedachte. Dit uitgangspunt heeft mij enorm geholpen in het anders omgaan met bezuinigingen in een bedrijf. In ons automatische denken zijn wij geneigd een geldprobleem aan te pakken op hetzelfde niveau: waar valt er wat te halen?

Topsport en managen vanuit je talent lijken in veel opzichten op elkaar, zeker als het gaat om het realiseren van een plan.

Voetballers in de Eredivisie bijvoorbeeld werken heel eenvoudig: ze kennen helder hun einddoel (kampioen worden; europees voetbal spelen; nacompetitie ontlopen) en concentreren zich van daaruit op de eerstvolgende wedstrijd.

Deze vraag stel ik regelmatig in workshops rond de Talentmanager. De antwoorden laten een intrigerende rangorde zien:

• verreweg de meeste managers zeggen: voor mijn baas. Een antwoord dat begrijpelijk is gezien de heersende rapportagestructuur. In veel werkorganisaties is het gebruikelijk om te praten in termen van: ik rapporteer aan ……
• een kleinere groep zegt: voor mijn medewerkers. Dat zijn de managers die zichzelf definiëren in een vorm van dienend leiderschap.
• Een enkeling antwoordt: voor mijn collega’s. Vooral in situaties met zelfsturende teams wordt het leiderschap ervaren als een collectieve kracht.

Mijn best mogelijke voorbereiding voor een belangrijke presentatie is de avond ervoor voetballen. Dat is mijn passie en ik vergeet de wereld zodra ik op het veld sta. Ergens even niet mee bezig zijn, blijkt bijzonder goed voor dat iets te zijn. Je hoofd raakt leeg en je intuïtie krijgt de kans. Onbewust, totdat je plots scherp het probleem ziet, nieuwe energie hebt of een creatieve inval krijgt.

Wat is werk eigenlijk? De pensioendiscussie over een jaartje meer of minder roept die vraag op. Wat zou er moeten gebeuren dat iedereen met plezier werkt en er zoveel betekenis aan ontleent dat hij hoopt langer te kunnen werken? Waarom is er zoveel demotivatie, zo’n zucht naar vrije tijd? In ditzelfde licht is ook nog plaatsbaar de hang naar zekerheid rond werk i.v.m. de discussie over ontslagrecht, flexibele schil en dergelijke. Is werk niet verworden tot iets dat ver staat van de potentiële waarde ervan?

In een artikel over de arbeidsmarkt van de toekomst (Trouw, 18 augustus 2011) stond: De urgentie van een leven lang leren zal snel toenemen. Je ziet dat bij bedrijven die gebruik hebben gemaakt van de deeltijd-ww. Die moesten ook een scholingsprogramma maken. Ze zeggen nu: 'goh, dat hadden we veel eerder moeten doen'. De laatste zin is mij uit het hart gegrepen.

Openbaarheid is prima, objectiviteit niet. Dat is mijn visie op vriendjespolitiek. Het versterkt het gevoel van eigenaarschap als je als manager zelf kunt bepalen met wie je werkt. Er zijn genoeg tegenkrachten hiervoor dus ik geef tips om te komen tot je ideale talententeam.

Actuele aanleiding voor dit stuk is een interview in Trouw van 18 oktober met Paul Polman, sinds 2008 bestuursvoorzitter van Unilever. De kop van het interview is al intrigerend: Unilever, de duurzame kapitalist. Door het hele gesprek heen doemt een interessant onderscheid op tussen maatschappelijk verantwoord ondernemen en duurzaam ondernemen.

Het is januari 2012. Een natuurlijk moment om een voornemen te maken voor de rest van het nieuwe jaar. Ik doe het zelf ook en heb ervaren dat het maken van een voornemen een krachtig werkend principe is. Mijn hele levensjaar zet ik vooraf in het licht van een gewenste kwaliteit. Met als gevolg dat deze kwaliteit gaandeweg een realiteit wordt in mijn leven. Dit prachtige principe is niet alleen geschikt voor het leven van de individuele mens, maar ook voor organisaties.